Όσο εσύ το σκέφτεσαι κάποιοι απλά το κάνουν

Η σχέση ανάμεσα στη σκέψη και πράξη διαμορφώνει σε μεγάλο βαθμό τον τρόπο με τον οποίο ο άνθρωπος προσεγγίζει κάθε προσπάθεια αλλαγής. Την στιγμή που εμφανίζεται μια ιδέα που θα μπορούσε να βελτιώσει τη ζωή του, γεννιέται και ένας εσωτερικός ψίθυρος που τον παροτρύνει να περιμένει λίγο ακόμη προτού προχωρήσει. Αυτός ο ψίθυρος δεν είναι εχθρικός. Είναι συχνά μια ήρεμη υπενθύμιση ότι χρειάζεται προσοχή και προετοιμασία. Όμως αυτή η αναμονή μερικές φορές παύει να λειτουργεί προστατευτικά και αρχίζει να μετατρέπεται σε εσωτερικό φρένο που απομακρύνει τον άνθρωπο από τη στιγμή της κίνησης. Η ιδέα παραμένει ζωντανή αλλά η εφαρμογή της καθυστερεί. Ο νους φτιάχνει εικόνες για το μέλλον αλλά η πραγματικότητα μένει αμετάβλητη γιατί το πρώτο βήμα δεν έγινε ποτέ.

Η υπερβολική ενασχόληση με τη νοητική διεργασία δημιουργεί συχνά έναν κύκλο σκέψης που δεν οδηγεί πουθενά. Ο άνθρωπος αναλύει κάθε λεπτομέρεια και κάθε πιθανή εξέλιξη σαν να χρειάζεται να εξασφαλίσει απόλυτη βεβαιότητα πριν προχωρήσει. Αυτή η ανάγκη για σιγουριά μοιάζει λογική. Προστατεύει από βιαστικές κινήσεις και μειώνει τις πιθανότητες λάθους. Παρ όλα αυτά θολώνει τη γραμμή ανάμεσα στην πραγματική προνοητικότητα και στην απραξία. Η συνεχής διανοητική προετοιμασία δημιουργεί μια αίσθηση ψευδούς ελέγχου. Ο άνθρωπος πιστεύει ότι πλησιάζει την πράξη ενώ στην πραγματικότητα απομακρύνεται από αυτήν επειδή η σκέψη απορροφά όλη την ενέργεια που θα μπορούσε να μεταμορφωθεί σε κίνηση.

Κάθε εσωτερική αμφιβολία έχει τη δική της ιστορία. Μερικές φορές οφείλεται σε παλαιότερες αποτυχίες που άφησαν αποτύπωμα. Άλλες φορές πηγάζει από την ανάγκη για αποδοχή. Ο άνθρωπος φοβάται μήπως κριθεί σκληρά ή μήπως δεν ανταποκριθεί στις προσδοκίες που έχει δημιουργήσει για τον εαυτό του. Υπάρχει επίσης και η νοητική τάση να εστιάζει κανείς στα πιθανά εμπόδια αντί στις πιθανότητες. Όλο αυτό σχηματίζει ένα εσωτερικό τείχος που δεν φαίνεται επιθετικό αλλά είναι αρκετό για να σταματήσει την ορμή μιας δημιουργικής ιδέας. Η σύνδεση ανάμεσα στη σκέψη και την πράξη γίνεται αδύναμη γιατί κυριαρχεί η ανάγκη για διαρκή επανεξέταση.

Η υπερσκέψη μπορεί να δημιουργήσει ένα παράξενο αίσθημα άνεσης. Ο άνθρωπος νιώθει ότι εργάζεται επάνω στον στόχο του επειδή τον σκέφτεται συνεχώς. Η αίσθηση αυτή είναι απατηλή. Είναι σαν να στέκεται κανείς μπροστά σε μια πόρτα και να φαντάζεται την επόμενη αίθουσα χωρίς ποτέ να την ανοίγει. Η πράξη απαιτεί έναν διαφορετικό τρόπο λειτουργίας. Απαιτεί έκθεση στο άγνωστο και αποδοχή του απρόβλεπτου. Το νοητικό παιχνίδι δεν μπορεί να προσφέρει αυτή τη μετάβαση. Μόνο η πραγματική κίνηση μπορεί να το κάνει. Η μετάβαση από το νοητικό επίπεδο στη δράση χρειάζεται μια μικρή δόση θάρρους που δεν προκύπτει πάντα από συναισθηματική ετοιμότητα. Συχνά γεννιέται απλώς από την απόφαση να μην επιτρέψει κανείς στον εαυτό του άλλη αναβολή.

Η πρώτη κίνηση είναι συνήθως η πιο δύσκολη. Είναι όμως και η πιο σημαντική. Σηματοδοτεί ότι η εσωτερική πρόθεση δεν περιορίζεται πια σε θεωρητική μορφή. Παίρνει σχήμα μέσα στον κόσμο. Κάθε μικρό βήμα έχει αξία επειδή δημιουργεί μια αλυσιδωτή αντίδραση. Η νέα εμπειρία προσθέτει στοιχεία που δεν ήταν διαθέσιμα πριν. Με αυτόν τον τρόπο ο άνθρωπος ανακαλύπτει ότι η πράξη είναι πιο γενναιόδωρη από τη σκέψη γιατί αποκαλύπτει δυνατότητες που δεν φαίνονται μέσα στη νοητική διεργασία. Η γέφυρα που ενώνει την πρόθεση με την εφαρμογή γίνεται πιο σταθερή κάθε φορά που το άτομο τολμά να κάνει κάτι μικρό χωρίς να περιμένει την τέλεια στιγμή.

Το ενδιαφέρον είναι ότι η πράξη δίνει ενέργεια αντί να την αφαιρεί. Ενισχύει την αυτοπεποίθηση επειδή προσφέρει απτά δεδομένα. Χτίζει εμπειρία που δεν μπορεί να δημιουργηθεί μέσω εσωτερικών διαλόγων. Ο άνθρωπος νιώθει ότι αποκτά μια νέα μορφή ελέγχου όχι επειδή μπορεί να προβλέψει τα πάντα αλλά επειδή αναγνωρίζει τη δύναμή του να ανταποκρίνεται σε ό,τι εμφανίζεται. Η εσωτερική πορεία που ενώνει τον στοχασμό με την πράξη μεταμορφώνει τη διάθεση και δίνει νέα προοπτική στην καθημερινότητα. Η ζωή γίνεται πιο ζωντανή γιατί παύει να είναι μια σειρά σχεδίων που δεν υλοποιούνται.

Καθώς ο άνθρωπος αντιλαμβάνεται αυτή την αλλαγή αρχίζει να χρησιμοποιεί τη σκέψη με τρόπο πιο δημιουργικό. Δεν την αφήνει να λειτουργεί ως μηχανισμός απραξίας, αλλά ως σύμμαχος. Η σκέψη προσφέρει κατεύθυνση και η πράξη φέρνει την πραγματική πρόοδο. Η ισορροπία αυτή μειώνει τον εσωτερικό δισταγμό και απελευθερώνει ενέργεια που μέχρι πριν ξοδευόταν στη συνεχή αναμονή. Η ζωή αποκτά ροή και ο άνθρωπος νιώθει ότι προηγείται των φόβων του αντί να παραμένει εγκλωβισμένος σε αυτούς.

Οι ψυχολογικές ρίζες της αναβλητικότητας

Η αναβλητικότητα δεν εμφανίζεται ξαφνικά. Αναπτύσσεται μέσα από μια σταδιακή συσσώρευση εμπειριών και σκέψεων που τροφοδοτούν την αμφιβολία. Πίσω από κάθε καθυστέρηση κρύβεται μια εσωτερική διεργασία που προσπαθεί να προστατεύσει τον άνθρωπο από κάτι που αντιλαμβάνεται ως ψυχικό κίνδυνο. Μερικές φορές ο κίνδυνος είναι πραγματικός. Άλλες φορές είναι απλώς μια εσωτερική κατασκευή που δεν έχει αντικειμενικό έρεισμα. Η σύνδεση ανάμεσα στη σκέψη και την κίνηση μπορεί να αποδυναμωθεί όταν το άτομο φοβάται ότι η πράξη θα το φέρει σε αντιπαράθεση με δυσάρεστα συναισθήματα. Αυτή η αθέατη διαδικασία δημιουργεί ένα σύστημα καθυστερήσεων που μοιάζει τυχαίο αλλά στην πραγματικότητα έχει βαθιές ρίζες.

Ένας από τους πιο συνηθισμένους ψυχολογικούς μηχανισμούς είναι ο φόβος της αποτυχίας. Ο άνθρωπος φοβάται ότι η πράξη θα τον εκθέσει σε αποτέλεσμα που δεν μπορεί να ελέγξει. Νιώθει ότι η παραμικρή αποτυχία μπορεί να μειώσει την αξία του. Αυτή η πεποίθηση τον οδηγεί να προτιμά τη νοητική προετοιμασία από τη δοκιμή. Η προσπάθεια μοιάζει επικίνδυνη επειδή ανοίγει την πόρτα για κρίση και αυτοκριτική. Με αυτόν τον τρόπο η αναβλητικότητα γίνεται ασπίδα που προστατεύει την αυτοεικόνα από πιθανό τραυματισμό. Παράλληλα όμως στερεί την ευκαιρία της εξέλιξης.

Ένας δεύτερος σημαντικός μηχανισμός είναι ο φόβος της αλλαγής. Η αλλαγή απαιτεί προσαρμογή σε νέα δεδομένα και αυτό αναστατώνει τη σταθερότητα που το άτομο έχει συνηθίσει. Η σταθερότητα μπορεί να είναι ακόμα και δυσάρεστη, όμως είναι γνώριμη. Η γνώριμη κατάσταση προσφέρει μια ψευδαίσθηση ασφάλειας. Ο άνθρωπος προτιμά κάτι οικείο από κάτι άγνωστο ακόμη και αν το άγνωστο μπορεί να φέρει ανάπτυξη και χαρά. Η αναβολή δρα ως ψυχική άγκυρα που κρατά το άτομο δεμένο σε καταστάσεις που δεν το εξυπηρετούν πλέον.

Υπάρχει επίσης μια βαθύτερη πεποίθηση που συνήθως δεν εκφράζεται ανοιχτά. Είναι η πίστη ότι η τελείωση προηγείται της πράξης. Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι πρέπει πρώτα να αισθανθούν απόλυτα έτοιμοι πριν προχωρήσουν. Περιμένουν την ιδανική στιγμή και την τέλεια συνθήκη. Αυτή η αντίληψη οδηγεί σε ατελείωτη αναμονή. Η ιδανική στιγμή όμως δεν εμφανίζεται μόνη της. Δημιουργείται από τη δράση. Όταν το άτομο περιμένει την τέλεια ψυχική κατάσταση προτού κάνει το επόμενο βήμα εισέρχεται σε έναν κύκλο καθυστερήσεων που μπορεί να συνεχιστεί για χρόνια.

Η αναβλητικότητα δεν είναι πάντα αποτέλεσμα φόβου. Μπορεί να είναι και αποτέλεσμα υπερφόρτωσης. Όταν ο άνθρωπος νιώθει ότι έχει πολλές ευθύνες και πολλές επιλογές παράλληλα δυσκολεύεται να εστιάσει. Η διάσπαση της προσοχής δημιουργεί αίσθηση εσωτερικού χάους. Μέσα σε αυτή την κατάσταση το άτομο δεν μπορεί να ξεχωρίσει ποιο βήμα είναι πραγματικά σημαντικό. Η σύγχυση αυτή οδηγεί σε αδράνεια. Η αδράνεια ενισχύει την αίσθηση ότι τίποτα δεν προχωρά και έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος. Το άτομο σκέφτεται συνέχεια αλλά δεν αποφασίζει.

Ένας ακόμη παράγοντας είναι η ανάγκη για αποδοχή. Η πράξη πολλές φορές φέρνει τον άνθρωπο αντιμέτωπο με τα βλέμματα των άλλων. Η κοινωνική έκθεση τρομάζει. Η ιδέα ότι κάποιος μπορεί να παρερμηνεύσει την κίνηση ή να την κρίνει αρνητικά αποθαρρύνει τη συμμετοχή σε νέες εμπειρίες. Η εσωτερική φωνή προτείνει την ασφάλεια της αδράνειας. Η αδράνεια όμως βαραίνει τον ψυχισμό και δημιουργεί εσωτερική δυσαρέσκεια. Η εσωτερική πορεία που ενώνει τον στοχασμό με την πράξη δεν υλοποιείται όσο το άτομο δίνει μεγαλύτερη σημασία στην εξωτερική αποδοχή από όση δίνει στην προσωπική αλήθεια του.

Μέσα σε όλα αυτά υπάρχει και ο παράγοντας της συνήθειας. Η συνήθεια είναι ισχυρή δύναμη. Όταν κάποιος συνηθίσει να αναβάλλει δημιουργεί ένα ψυχικό μονοπάτι που γίνεται ολοένα και πιο εύκολο να το ακολουθήσει. Η κίνηση προς τα εμπρός απαιτεί ενέργεια ενώ η αναβολή μοιάζει εύκολη επιλογή. Το παράδοξο είναι ότι η ευκολία αυτή δεν προσφέρει πραγματική ανάπαυση. Προσφέρει προσωρινή ανακούφιση αλλά συνοδεύεται από κρυφή εσωτερική ένταση. Η ένταση αυτή επιβεβαιώνει ότι η αναβλητικότητα δεν είναι ουδέτερη επιλογή. Είναι επιλογή με συνέπειες που συσσωρεύονται.

Το καλό είναι ότι κανένας από αυτούς τους μηχανισμούς δεν είναι μόνιμος. Η ψυχική πλαστικότητα του ανθρώπου επιτρέπει αλλαγές σε βαθύτερο επίπεδο. Όταν κάποιος αρχίσει να παρατηρεί τους εσωτερικούς του φόβους χωρίς να τους κρίνει μπορεί να καταλάβει από πού ξεκινούν οι καθυστερήσεις. Αυτή η παρατήρηση λειτουργεί ως πρώτο βήμα απελευθέρωσης. Η επίγνωση αποδυναμώνει την αδιόρατη δύναμη της αμφιβολίας και ανοίγει τον δρόμο για νέες επιλογές. Από εκεί και πέρα η πράξη μπορεί να χτιστεί με μικρά σταθερά βήματα που ενισχύουν την αίσθηση ότι η αλλαγή είναι δυνατή.

Πώς η αμφιβολία διαμορφώνει την καθημερινότητα

Η αμφιβολία είναι ένα από τα πιο ύπουλα ψυχικά ρεύματα που μπορεί να συναντήσει ο άνθρωπος στην πορεία της εξέλιξής του. Δεν εμφανίζεται ποτέ απότομα και σπάνια γίνεται αντιληπτή τη στιγμή που γεννιέται. Εισχωρεί αθόρυβα στην καθημερινότητα και αρχίζει να επηρεάζει αποφάσεις μικρές και μεγάλες. Η εσωτερική πορεία που ενώνει τον στοχασμό με την πράξη αποδυναμώνεται επειδή η αμφιβολία δημιουργεί ένα κενό ανάμεσα στην πρόθεση και στην εφαρμογή της. Το άτομο γνωρίζει τι θα το ωφελούσε. Γνωρίζει ποιες αλλαγές θα βελτίωναν τις σχέσεις και την επαγγελματική του ζωή. Όμως μέσα του σχηματίζεται ένα αόρατο σύννεφο που θολώνει την ορμή προς τη δράση.

Η αμφιβολία έχει την ικανότητα να παρουσιάζεται ως λογική. Αυτή είναι και η δύναμή της. Δεν εμφανίζεται ως φόβος ούτε ως άρνηση αλλά ως προτροπή για περισσότερη σκέψη. Συνήθως εκδηλώνεται με τη μορφή ενός εσωτερικού ερωτήματος που προσπαθεί να διασφαλίσει ότι το επόμενο βήμα είναι απόλυτα σωστό. Η νοητική αυτή διεργασία μοιάζει υγιής. Φαίνεται σαν ένδειξη υπευθυνότητας. Η υπευθυνότητα όμως μετατρέπεται σε εμπόδιο όταν προκαλεί παράλυση. Ο άνθρωπος αρχίζει να εξετάζει κάθε πιθανό αποτέλεσμα και εγκλωβίζεται στην ανάγκη του να βρει την τέλεια επιλογή. Η τελειότητα δεν υπάρχει στην ανθρώπινη εμπειρία και η αναζήτησή της απομακρύνει το άτομο από την πραγματική κίνηση.

Όσο η αμφιβολία ενισχύεται, η καθημερινότητα αποκτά έναν ιδιαίτερο ρυθμό. Τα γεγονότα δεν εξελίσσονται σύμφωνα με την εσωτερική επιθυμία. Προσαρμόζονται στις αναβολές και στις καθυστερήσεις. Η ζωή χωρίζεται σε αυτά που ο άνθρωπος κάνει και σε αυτά που θα ήθελε να κάνει. Η απόσταση μεταξύ τους μεγαλώνει όσο η αμφιβολία ριζώνει. Το άτομο λειτουργεί συχνά με τρόπο αυτόματο. Οι ίδιες σκέψεις επανέρχονται καθημερινά και οι ίδιες αποφάσεις αναβάλλονται. Η αμφιβολία μετατρέπεται σε γνώριμο μοτίβο. Ένα μοτίβο που αδρανοποιεί την εξέλιξη.

Οι επιπτώσεις της αμφιβολίας δεν είναι πάντα εμφανείς. Μπορεί να μην επηρεάζει άμεσα τις μεγάλες επιλογές αλλά διαβρώνει σταδιακά την εσωτερική αυτοπεποίθηση. Όταν ο άνθρωπος αναβάλλει μικρές κινήσεις, αρχίζει να νιώθει λιγότερο ικανός. Αυτή η αίσθηση δεν εμφανίζεται ως ξεκάθαρη σκέψη. Εμφανίζεται ως ανεπαίσθητη μείωση της ζωντάνιας. Η ενέργεια μειώνεται. Η διάθεση γίνεται πιο επίπεδη. Τα όνειρα παραμένουν αφηρημένα γιατί δεν βρίσκουν έδαφος να ριζώσουν. Οι σχέσεις μένουν στάσιμες επειδή δεν εκφράζεται η αλήθεια. Η εργασία γίνεται συνήθεια χωρίς πνοή. Η αμφιβολία αναστέλλει την εσωτερική κίνηση χωρίς να το δηλώνει.

Μία από τις πιο ύπουλες μορφές της είναι η αμφιβολία που ντύνεται ως ρεαλισμός. Ο άνθρωπος λέει στον εαυτό του ότι χρειάζεται να είναι προσεκτικός. Ότι ίσως δεν είναι ακόμη η σωστή στιγμή. Ότι πρέπει να χαμηλώσει λίγο τις προσδοκίες για να μην πληγωθεί. Αυτή η σκέψη μοιάζει ώριμη και σταθερή. Παρουσιάζεται ως σοφία που προστατεύει από βιαστικές επιλογές. Στην πραγματικότητα όμως κρύβει φόβο. Φόβο που δεν αναγνωρίζεται επειδή έχει καλυφθεί από ένα πέπλο φαινομενικής λογικής. Η αμφιβολία αυτός ο μεταμφιεσμένος φόβος μπορεί να καταστρέψει την εσωτερική ώθηση προς την ανανέωση.

Η καθημερινότητα διαμορφώνεται και από τον τρόπο με τον οποίο η αμφιβολία επηρεάζει τις κοινωνικές σχέσεις. Πολλοί άνθρωποι διστάζουν να εκφράσουν συναισθήματα ή ανάγκες επειδή φοβούνται την απόρριψη. Η μη έκφραση όμως δημιουργεί απόσταση. Η απόσταση οδηγεί σε παρεξηγήσεις. Και οι παρεξηγήσεις ενισχύουν την ιδέα ότι η δράση είναι επικίνδυνη. Ο κύκλος αυτός γίνεται αυτοτροφοδοτούμενος. Η επιθυμία για σύνδεση παραμένει αλλά δεν υλοποιείται. Η εσωτερική ενέργεια που θα μπορούσε να γίνει ζεστασιά και αυθεντικότητα περιορίζεται από τον φόβο της έκθεσης.

Η αμφιβολία επηρεάζει και την επαγγελματική ζωή. Πολλοί άνθρωποι έχουν ιδέες που θα μπορούσαν να τους προωθήσουν αλλά δεν τολμούν να τις εφαρμόσουν. Φοβούνται την πιθανότητα αποτυχίας ή την κριτική. Περιμένουν να αισθανθούν περισσότερο έτοιμοι αλλά αυτή η ετοιμότητα δεν εμφανίζεται. Η ζωή στον χώρο της εργασίας γίνεται προβλέψιμη αλλά όχι ικανοποιητική. Η δημιουργικότητα μειώνεται. Η πρόοδος επιβραδύνεται. Η αμφιβολία υπονομεύει την επαγγελματική εξέλιξη με τρόπο αθόρυβο αλλά σταθερό.

Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο της αμφιβολίας είναι ότι μπορεί να ξεπεραστεί όταν γίνει συνειδητή. Όταν ο άνθρωπος μάθει να την παρατηρεί καταλαβαίνει ότι δεν έχει την ισχύ που φαινόταν να έχει. Η παρατήρηση αποδυναμώνει την επιρροή της επειδή φωτίζει τη φύση της. Η αμφιβολία δεν ακυρώνεται ακαριαία αλλά η αναγνώρισή της επιτρέπει την πράξη. Μικρές πράξεις μπορούν να αλλάξουν την πορεία της ημέρας. Μικρές αποφάσεις μπορούν να ενισχύσουν την αυτοπεποίθηση. Οι αλλαγές αυτές συσσωρεύονται και σταδιακά η αμφιβολία χάνει το βάρος της. Η ζωή αποκτά νέους ρυθμούς και η καθημερινότητα γίνεται πιο φωτεινή.

Τα βαθύτερα ψυχικά μοτίβα που συντηρούν την απραξία

Η απραξία δεν είναι τυχαίο φαινόμενο. Δεν προκύπτει από έλλειψη επιθυμίας ούτε από αδυναμία. Προκύπτει από βαθύτερα ψυχικά μοτίβα που διαμορφώθηκαν μέσα στον χρόνο και λειτουργούν πλέον σχεδόν αυτόματα. Αυτά τα μοτίβα δεν φαίνονται επιφανειακά. Ζουν σε επίπεδο εσωτερικών πεποιθήσεων και συναισθηματικών αντανακλαστικών. Η μετάβαση από το νοητικό επίπεδο στη δράση δυσκολεύει όταν ο άνθρωπος κουβαλά μαζί του παλιά βιώματα που του έχουν αφήσει αποτύπωμα. Το αποτύπωμα αυτό σαν λεπτή σκιά επηρεάζει τον τρόπο που αντιλαμβάνεται τον εαυτό του και τις δυνατότητές του.

Ένα από τα πιο ισχυρά ψυχικά μοτίβα είναι η πεποίθηση ότι η ασφάλεια βρίσκεται στην απραξία. Αυτό το μοτίβο δημιουργείται συνήθως σε μικρή ηλικία όταν οι αλλαγές συνδέθηκαν με αναστάτωση ή απογοήτευση. Ο άνθρωπος τότε μαθαίνει ότι η σταθερότητα προστατεύει και ότι η δράση μπορεί να φέρει απώλειες. Η πεποίθηση αυτή συνεχίζει να λειτουργεί και στην ενήλικη ζωή ακόμη και όταν η πραγματικότητα έχει αλλάξει. Το άτομο επιθυμεί την εξέλιξη αλλά μέσα του κινείται ένα παλιό πρόγραμμα που το προτρέπει να παραμείνει εκεί που βρίσκεται. Η αντίσταση στην αλλαγή δεν είναι λογική. Είναι συναισθηματική.

Ένα άλλο μοτίβο αφορά τη σχέση του ανθρώπου με την επιτυχία. Πολλοί έχουν μάθει να συνδέουν την αξία τους με τα αποτελέσματα των πράξεών τους. Αυτή η αντίληψη δημιουργεί πίεση. Η πράξη δεν είναι απλώς μια προσπάθεια αλλά μια δοκιμασία της αξίας τους. Το ενδεχόμενο αποτυχίας δεν είναι απλώς δυσάρεστο. Είναι απειλή για την αυτοεικόνα. Έτσι το άτομο αποφεύγει τη δράση. Η ψυχή του προσπαθεί να τον προστατεύσει από την πιθανότητα να νιώσει ανεπαρκής. Η αποφυγή γίνεται μηχανισμός άμυνας και η αναβολή μοιάζει λογική επιλογή.

Ένα τρίτο μοτίβο σχετίζεται με τις εσωτερικευμένες φωνές του παρελθόντος. Αυτές οι φωνές μπορεί να προέρχονται από οικογένεια σχολείο ή κοινωνικό περιβάλλον. Είναι οι φωνές που έλεγαν ότι πρέπει να είναι άψογος ότι δεν πρέπει να κάνει λάθη ότι πρέπει να αποδεικνύει συνεχώς την αξία του. Αυτές οι φωνές μένουν μέσα του και γίνονται εσωτερικός κριτής. Ο εσωτερικός κριτής στέκεται ανάμεσα στην πρόθεση και στην πράξη. Κρίνει κάθε πιθανό βήμα πριν γίνει. Η κρίση αυτή παραλύει. Η ιδέα που θα μπορούσε να βελτιώσει τη ζωή του ατόμου περνά από ένα φίλτρο αυστηρότητας που σπάνια την αφήνει να εκδηλωθεί.

Ένα τέταρτο μοτίβο αφορά την εικόνα που έχει ο άνθρωπος για το μέλλον. Μερικοί φοβούνται ότι όσο και αν προσπαθήσουν τίποτα δεν θα αλλάξει πραγματικά. Η απαισιοδοξία αυτή προέρχεται από παλιές εμπειρίες απογοήτευσης. Το άτομο πιστεύει ότι η προσπάθεια είναι μάταιη και έτσι προτιμά να μην κάνει τίποτα. Αυτή η πεποίθηση λειτουργεί σαν αυτοεκπληρούμενη προφητεία. Όσο το άτομο δεν κινείται τόσο επιβεβαιώνει την εντύπωση ότι η ζωή δεν αλλάζει. Η στασιμότητα γίνεται απόδειξη μιας πεποίθησης που γεννήθηκε από παλαιότερο πόνο.

Υπάρχει επίσης και το μοτίβο της υπερφόρτωσης προσδοκιών. Κάποιοι άνθρωποι θέλουν να πετύχουν πολλά ταυτόχρονα. Η επιθυμία αυτή είναι δημιουργική αλλά όταν δεν οργανώνεται σωστά οδηγεί σε εσωτερικό χάος. Το άτομο νιώθει ότι πρέπει να αλλάξει πολλά πράγματα σε μικρό χρονικό διάστημα και η πίεση αυτή προκαλεί παράλυση. Η συνεχής σκέψη των υποχρεώσεων καταναλώνει περισσότερη ενέργεια από την πράξη. Η πρόθεση χάνει την καθαρότητά της και το άτομο δεν ξέρει από πού να αρχίσει. Αυτό το μοτίβο οδηγεί σε αναβολή επειδή η κίνηση φαίνεται συναισθηματικά αδύνατη.

Η κατανόηση αυτών των μοτίβων είναι σημαντική γιατί ανοίγει τον δρόμο για αλλαγή. Όταν ο άνθρωπος αναγνωρίζει τις ρίζες της αδράνειας του, παύει να θεωρεί την αναβλητικότητα ως προσωπική αποτυχία. Τη βλέπει ως ψυχικό σύστημα που δημιουργήθηκε κάποτε για να τον προστατεύσει. Η αναγνώριση αυτή μειώνει την εσωτερική ένταση. Το άτομο αντιλαμβάνεται ότι ο εσωτερικός του κόσμος δεν είναι εχθρός. Είναι απλώς ανεπεξέργαστες εμπειρίες που ζητούν κατανόηση. Η γέφυρα που ενώνει την πρόθεση με την εφαρμογή μπορεί να ξαναχτιστεί όταν υπάρχει επίγνωση.

Με αυτή τη νέα κατανόηση ο άνθρωπος μπορεί να αρχίσει να αποδομεί τα μοτίβα του με μικρά βήματα. Μπορεί να επιτρέπει στον εαυτό του να δοκιμάζει χωρίς να απαιτεί τελειότητα. Μπορεί να αναγνωρίζει τον φόβο χωρίς να τον αφήνει να καθορίζει την πορεία του. Μπορεί να βλέπει την πράξη ως μορφή αυτοφροντίδας επειδή του επιτρέπει να ζήσει μια ζωή που ανταποκρίνεται στις πραγματικές του επιθυμίες. Η ψυχική αδράνεια δεν είναι μόνιμη κατάσταση. Είναι μοτίβο που μπορεί να μεταμορφωθεί όταν το άτομο αποφασίσει να ακούσει τον εσωτερικό του κόσμο με περισσότερη καλοσύνη και λιγότερη αυστηρότητα.

Η στιγμή της απόφασης και το πέρασμα στη δράση

Υπάρχει μια κρίσιμη στιγμή στη ζωή κάθε ανθρώπου κατά την οποία η εσωτερική του πορεία αλλάζει κατεύθυνση. Είναι η στιγμή στην οποία η επιθυμία συναντά τη βούληση και το άτομο επιλέγει συνειδητά να κάνει κάτι διαφορετικό από όσα έκανε μέχρι τότε. Αυτή η στιγμή δεν διακρίνεται πάντα καθαρά. Συχνά παρουσιάζεται με απλή μορφή σαν μια απόφαση που δεν έχει δραματικότητα ή ένταση. Παρόλα αυτά η σημασία της είναι βαθιά. Αποτελεί την αρχή μιας νέας πραγματικότητας. Η γέφυρα που ενώνει την πρόθεση με την εφαρμογή αρχίζει να ενεργοποιείται και ο άνθρωπος νιώθει ότι κάτι μέσα του μετακινείται.

Η στιγμή της απόφασης δεν έρχεται από την ολοκλήρωση της νοητικής προετοιμασίας. Έρχεται από την αναγνώριση ότι η αδράνεια έχει μεγαλύτερο κόστος από την πιθανότητα της δυσκολίας. Όταν το άτομο συνειδητοποιήσει ότι η παραμονή στην ίδια κατάσταση το περιορίζει περισσότερο από την αβεβαιότητα που συνοδεύει την αλλαγή, τότε η ζυγαριά γέρνει υπέρ της δράσης. Η εσωτερική αντίσταση μειώνεται και ο φόβος αποκτά πιο ήπιο τόνο. Η επιλογή να προχωρήσει δεν βασίζεται στην απουσία φόβου αλλά στην αποδοχή του. Αυτή η αποδοχή είναι το πρώτο σημάδι ωριμότητας.

Η απόφαση να δράσει κάποιος δεν χρειάζεται να έχει μεγάλη μορφή. Μπορεί να είναι ένα τηλεφώνημα, μια δήλωση, μια μικρή ενέργεια που δηλώνει στον εαυτό ότι το παλιό μοτίβο αρχίζει να υποχωρεί. Η ουσία της κίνησης βρίσκεται στο ότι σπάει τη στασιμότητα. Η πράξη δεν είναι απλώς αποτέλεσμα της σκέψης. Είναι μεταμόρφωση. Ο άνθρωπος μέσα από την πράξη βλέπει τον εαυτό του διαφορετικά. Νιώθει ότι έχει μεγαλύτερη δύναμη από όση νόμιζε. Η αυτοεικόνα αλλάζει και αυτή η αλλαγή δημιουργεί νέα ψυχική ενέργεια.

Ο δρόμος προς τη δράση συχνά περιλαμβάνει ένα εσωτερικό πέρασμα. Σε αυτό το πέρασμα το άτομο συνειδητοποιεί ότι δεν μπορεί να περιμένει την τέλεια στιγμή. Η τέλεια στιγμή είναι μια κατασκευή του νου που δεν βρίσκει εφαρμογή στην πραγματικότητα. Η ζωή προχωρά ανεξάρτητα από τις νοητικές προετοιμασίες. Οι ευκαιρίες εμφανίζονται και χάνονται. Όταν το άτομο περιμένει συνεχώς ένα καλύτερο αύριο χάνει τη δυνατότητα να αξιοποιήσει το σήμερα. Η αναβλητικότητα δεν προσφέρει ασφάλεια. Προσφέρει ανακούφιση που διαρκεί ελάχιστα.

Η μετάβαση στη δράση συνοδεύεται συχνά από αίσθηση ελαφρότητας. Η ελαφρότητα αυτή δεν οφείλεται στο ότι τα πράγματα γίνονται εύκολα αλλά στο ότι το άτομο παύει να αντιστέκεται στην πορεία του. Η εσωτερική αντίσταση καταναλώνει τεράστια ψυχική ενέργεια. Όταν μειώνεται η ενέργεια αυτή απελευθερώνεται και γίνεται διαθέσιμη για δημιουργικότητα και επικέντρωση. Η πράξη δίνει καθαρότητα στον νου επειδή προσφέρει πραγματικά δεδομένα. Με βάση αυτά το άτομο μπορεί να επαναπροσδιορίσει τους στόχους του με περισσότερη ακρίβεια.

Καθώς ο άνθρωπος αρχίζει να δρα καταλαβαίνει ότι η πραγματικότητα δεν είναι τόσο απειλητική όσο φαινόταν μέσα στη σκέψη. Οι δυσκολίες είναι συχνά διαχειρίσιμες. Τα εμπόδια γίνονται εκπαιδευτικά στοιχεία και όχι αποδείξεις ανεπάρκειας. Η εμπειρία της δράσης χτίζει αυτοπεποίθηση. Κάθε επιτυχία ακόμη και μικρή ενισχύει την πίστη στις δυνάμεις του. Ακόμη και οι αποτυχίες αποκτούν διαφορετικό νόημα. Δεν λειτουργούν ως αποδεικτικά αδυναμίας. Λειτουργούν ως δείκτες πορείας που βοηθούν το άτομο να προσαρμόσει τον δρόμο του με μεγαλύτερη σοφία.

Η στιγμή της απόφασης έχει επίσης επιρροή στις σχέσεις. Όταν κάποιος επιλέγει να δράσει αποκτά περισσότερο θάρρος να εκφράζει όσα νιώθει και όσα χρειάζεται. Η ειλικρίνεια αυτή βελτιώνει τη σύνδεση με τους άλλους. Αφαιρεί τα περιττά εμπόδια και επιτρέπει στη σχέση να αναπνεύσει. Το ίδιο ισχύει και στο επαγγελματικό πεδίο. Η δράση ανοίγει δρόμους που δεν ήταν ορατοί πριν. Οι ευκαιρίες εμφανίζονται γιατί το άτομο πλέον συμμετέχει ενεργά στη ζωή του αντί να την παρακολουθεί από απόσταση.

Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι η απόφαση για δράση αλλάζει τη σχέση του ανθρώπου με τον εαυτό του. Το άτομο αρχίζει να τον βλέπει ως σύμμαχο και όχι ως αντίπαλο. Νιώθει ότι μπορεί να εμπιστευτεί την κρίση του και τη διαίσθησή του. Αυτή η νέα εσωτερική σχέση είναι θεμέλιο για κάθε μελλοντική εξέλιξη. Χωρίς αυτή ο δρόμος προς την πραγμάτωση των στόχων μοιάζει ασύμφορος. Με αυτή όμως η ζωή αποκτά άλλη δυναμική.

Η πράξη δεν απαιτεί ηρωισμό. Απαιτεί ειλικρίνεια. Απαιτεί την αναγνώριση ότι κανείς δεν χρειάζεται να είναι τέλειος για να προχωρήσει. Αρκεί να είναι πρόθυμος να κάνει το επόμενο βήμα. Η μεταμόρφωση ξεκινά από τα πιο απλά. Από μια μικρή αλλαγή στον τρόπο σκέψης, από μια μικρή κίνηση στον χώρο της καθημερινότητας. Η ζωή ανταποκρίνεται σε αυτές τις κινήσεις με τρόπο που ενισχύει την ορμή. Ο άνθρωπος νιώθει ότι η πραγματικότητα αρχίζει να διαμορφώνεται σύμφωνα με τις προθέσεις του. Η δράση γίνεται τρόπος ύπαρξης και η απόφαση για αλλαγή γίνεται πηγή δύναμης.

Χρήσιμες πρακτικές για να μετατρέπεται η ιδέα σε κίνηση

Μια από τις πιο σημαντικές προόδους στη ζωή του ανθρώπου εμφανίζεται όταν καταλάβει ότι η αλλαγή δεν είναι αποτέλεσμα μιας μεγάλης στιγμής έμπνευσης, αλλά μιας σειράς μικρών και σταθερών πράξεων. Η ψυχική διαδικασία που μεταμορφώνει την ιδέα σε κίνηση χτίζεται σταδιακά. Δεν απαιτεί δραματικές τομές ούτε μεγάλες εξάρσεις. Χρειάζεται συνέπεια, αποφασιστικότητα και επαφή με την εσωτερική πρόθεση. Όταν το άτομο αρχίσει να βλέπει την πράξη ως κομμάτι της καθημερινής του φροντίδας τότε η μετάβαση από τη θεωρία στην εφαρμογή γίνεται πιο φυσική και λιγότερο απειλητική.

Μια πρακτική μέθοδος που βοηθά σημαντικά είναι η διάσπαση των μεγάλων στόχων σε μικρά βήματα. Ο ανθρώπινος νους συχνά νιώθει πίεση όταν αντικρίζει έναν στόχο στην πλήρη του έκταση. Η πίεση αυτή οδηγεί σε αδράνεια επειδή το άτομο δεν ξέρει από πού να αρχίσει. Όταν όμως ο στόχος χωριστεί σε επιμέρους στάδια κάθε στάδιο αποκτά δικό του χαρακτήρα και γίνεται εύκολα διαχειρίσιμο. Η πράξη αποκτά σχήμα και το άτομο αισθάνεται ότι μπορεί να ανταποκριθεί. Αυτό ενισχύει την αυτοπεποίθηση και μειώνει το άγχος της έναρξης.

Μια δεύτερη μέθοδος είναι η δημιουργία ενός σταθερού ημερήσιου ρυθμού. Ο ρυθμός αυτός δεν χρειάζεται να είναι αυστηρός. Αρκεί να παρέχει μια αίσθηση κατεύθυνσης. Όταν το άτομο αφιερώνει λίγο χρόνο κάθε ημέρα σε μια συγκεκριμένη δραστηριότητα τότε η δραστηριότητα αυτή γίνεται συνήθεια. Η συνήθεια μειώνει την εσωτερική αντίσταση. Το άτομο δεν χρειάζεται πλέον να δώσει μεγάλη μάχη για να ξεκινήσει. Η κίνηση γίνεται φυσική συνέχεια της πρόθεσης. Η σταθερότητα αυτή επιτρέπει στην ψυχή να αποκτήσει εμπιστοσύνη στη διαδικασία.

Μια ακόμη χρήσιμη πρακτική είναι η καταγραφή σκέψεων και στόχων. Η καταγραφή βοηθά να πάρουν μορφή όσα υπάρχουν διάσπαρτα μέσα στον νου. Όταν ο άνθρωπος γράφει όσα επιθυμεί να πετύχει τότε μπορεί να δει με μεγαλύτερη καθαρότητα τις προτεραιότητές του. Η γραφή, λειτουργεί σαν καθρέφτης που αποτυπώνει τις πραγματικές ανάγκες. Με αυτόν τον τρόπο περιορίζεται η διάσπαση της προσοχής και το άτομο μπορεί να εστιάσει σε όσα έχουν ουσιαστικό νόημα. Η πράξη γίνεται πιο στοχευμένη και η πρόοδος πιο ορατή.

Η ενίσχυση της εσωτερικής πρόθεσης αποτελεί επίσης σημαντική πρακτική μέθοδο. Η πρόθεση είναι η ψυχική δύναμη που δίνει κατεύθυνση στις πράξεις. Όταν είναι χαμηλή το άτομο δυσκολεύεται να προχωρήσει γιατί νιώθει αδύναμο. Όταν όμως καλλιεργείται συνειδητά τότε λειτουργεί σαν εσωτερική πυξίδα. Η καλλιέργειά της μπορεί να γίνει μέσα από μικρές καθημερινές υπενθυμίσεις. Το άτομο μπορεί να θυμίζει στον εαυτό του τον λόγο για τον οποίο επιθυμεί την αλλαγή. Μπορεί να συνδέεται με τη βαθύτερη ανάγκη που τον οδήγησε στον στόχο του. Η εσωτερική αυτή σύνδεση δίνει νόημα και ενέργεια.

Εξίσου χρήσιμη μέθοδος είναι η αναγνώριση και η αντιμετώπιση των εμποδίων. Τα εμπόδια δεν εξαφανίζονται όταν αγνοούνται. Αντιθέτως ενισχύονται. Όταν το άτομο τα αναγνωρίσει μπορεί να τα διαχειριστεί. Τα εμπόδια μπορεί να είναι πρακτικά οργανωτικά ή συναισθηματικά. Η κατηγοριοποίησή τους βοηθά στην αντιμετώπισή τους. Για παράδειγμα ένα πρακτικό εμπόδιο μπορεί να απαιτεί αλλαγή προγράμματος. Ένα συναισθηματικό εμπόδιο μπορεί να χρειάζεται περισσότερη κατανόηση και λιγότερη αυστηρότητα. Με αυτόν τον τρόπο η πράξη δεν μπλοκάρεται από αόρατες δυνάμεις αλλά στηρίζεται από συνειδητές επιλογές.

Ένας ακόμη πρακτικός τρόπος ενίσχυσης της δράσης είναι η σύνδεση του ατόμου με περιβάλλον που ενθαρρύνει την κίνηση. Οι άνθρωποι επηρεάζονται βαθιά από το περιβάλλον στο οποίο βρίσκονται. Όταν κάποιος περιβάλλεται από άτομα που στηρίζουν την εξέλιξή του τότε η προσπάθεια γίνεται πιο εύκολη. Η υποστήριξη αυτή μπορεί να είναι λεκτική ή συναισθηματική. Μπορεί να είναι ακόμη και η σιωπηλή παρουσία ανθρώπων που έχουν ήδη κάνει το βήμα που επιθυμεί. Οι εμπνευστικές αυτές μορφές λειτουργούν σαν υπενθύμιση ότι η αλλαγή είναι εφικτή.

Η πρακτική διαδικασία της δράσης περιλαμβάνει επίσης την ικανότητα του ατόμου να συγχωρεί τον εαυτό του για τις καθυστερήσεις. Η αναβλητικότητα δεν είναι απόδειξη αδυναμίας. Είναι μέρος της ανθρώπινης εμπειρίας. Όταν το άτομο αντιμετωπίζει τον εαυτό του με καλοσύνη τότε μειώνεται η ψυχική πίεση. Η μείωση αυτή του επιτρέπει να προχωρήσει χωρίς να νιώθει ότι πρέπει να αποδείξει κάτι. Η πράξη γίνεται ελεύθερη και η αλλαγή πιο σταθερή.

Τέλος είναι σημαντικό το άτομο να αναγνωρίζει και να γιορτάζει τις μικρές του επιτυχίες. Οι μικρές επιτυχίες χτίζουν την αυτοεκτίμηση. Υπενθυμίζουν ότι η προσπάθεια έχει νόημα. Δημιουργούν θετική ενέργεια που ενισχύει τη συνέχεια. Όταν ο άνθρωπος εκτιμά το μικρό τότε μπορεί να φτάσει και στο μεγάλο. Η καθημερινότητα γεμίζει με αίσθηση προόδου και η ζωή αποκτά νέο ρυθμό. Η μεταμόρφωση της ιδέας σε κίνηση είναι πορεία που χτίζεται με απλότητα συνέπεια και εσωτερική κατανόηση.

Η καθημερινή στάση ζωής που μετατρέπει τη θέληση σε πραγματικότητα

Η καθημερινή στάση ζωής δεν καθορίζεται μόνο από μεγάλες αποφάσεις αλλά κυρίως από μικρές πράξεις που επαναλαμβάνονται με σταθερότητα. Είναι αυτές οι πράξεις που δίνουν σχήμα στην πορεία του ανθρώπου. Όταν κάποιος αντιληφθεί ότι η αλλαγή δεν στηρίζεται στη στιγμή αλλά στη συνέπεια, τότε αρχίζει να καλλιεργεί μια βαθύτερη σχέση με την εσωτερική του πρόθεση. Η εσωτερική δίοδος που ενώνει την ιδέα με την εφαρμογή γίνεται δρόμος που ακολουθείται καθημερινά. Δεν χρειάζεται να είναι πάντα εύκολος. Χρειάζεται όμως να είναι αληθινός.

Η στάση ζωής που οδηγεί στην υλοποίηση των στόχων βασίζεται σε μια απλή αρχή. Η πράξη προηγείται του αποτελέσματος. Πολλοί άνθρωποι περιμένουν πρώτα να νιώσουν έτοιμοι για να ξεκινήσουν. Περιμένουν την τέλεια στιγμή την τέλεια διάθεση ή την τέλεια συνθήκη. Όμως η ζωή σπάνια προσφέρει τελειότητα. Προσφέρει ευκαιρίες που χρειάζονται τόλμη για να αξιοποιηθούν. Όταν κάποιος αποφασίσει να κινηθεί χωρίς να αναζητά την ιδανική στιγμή τότε απελευθερώνεται από την πίεση της προσδοκίας. Η κίνηση γίνεται η ίδια το θεμέλιο της προόδου.

Η καθημερινή στάση ζωής που στηρίζει την πράξη χρειάζεται ειλικρίνεια. Η ειλικρίνεια επιτρέπει στο άτομο να δει καθαρά τις επιθυμίες του χωρίς να τις υποβαθμίζει ή να τις υπερτιμά. Του επιτρέπει να κατανοήσει τι πραγματικά θέλει να αλλάξει και γιατί. Όταν υπάρχει αυτή η καθαρότητα τότε η προσπάθεια αποκτά νόημα. Το άτομο δεν προχωρά επειδή πρέπει αλλά επειδή επιθυμεί να ζήσει μια ζωή που ανταποκρίνεται στην εσωτερική του αλήθεια. Η αλήθεια αυτή είναι ισχυρό κίνητρο. Η πράξη γίνεται έκφρασή της.

Μια ακόμη σημαντική διάσταση αυτής της στάσης είναι η επιμονή. Η επιμονή δεν είναι σκληρότητα ούτε άκαμπτη συμπεριφορά. Είναι η ήρεμη επιβεβαίωση ότι το άτομο παραμένει προσηλωμένο στον δρόμο του. Η επιμονή επιτρέπει στην προσπάθεια να αποκτήσει βάθος. Ακόμη και στις στιγμές που εμφανίζονται δυσκολίες η επιμονή κρατά το άτομο σε κίνηση. Η κίνηση αυτή δεν χρειάζεται μεγάλη ένταση. Αρκεί να υπάρχει. Όταν κάποιος συνεχίζει να κάνει μικρά βήματα η ζωή ανταποκρίνεται. Η πορεία αρχίζει να ανοίγει.

Η στάση που μετατρέπει τη θέληση σε πράξη χρειάζεται επίσης καλοσύνη. Η καλοσύνη προς τον εαυτό μας, δεν είναι αδυναμία. Είναι αναγκαία συνθήκη για να διατηρηθεί η ψυχική ισορροπία. Όταν το άτομο αντιμετωπίζει τον εαυτό του με κατανόηση τότε μειώνεται ο εσωτερικός πόλεμος. Η μείωση αυτή επιτρέπει την δράση. Η προσπάθεια γίνεται πιο ελαφριά. Η αυτοκριτική χάνει την υπερβολική της ισχύ και η πρόθεση αποκτά χώρο να αναπνεύσει.

Η καθημερινή εφαρμογή της δράσης στηρίζεται και στη σύνδεση με την πραγματικότητα. Όταν ο άνθρωπος αποδέχεται ότι δεν μπορεί να ελέγχει τα πάντα τότε απελευθερώνεται από το βάρος της τελειότητας. Μαθαίνει να συνεργάζεται με τις συνθήκες αντί να τις πολεμά. Η συνεργασία αυτή δημιουργεί ευελιξία. Η ευελιξία επιτρέπει προσαρμογή. Η προσαρμογή ανοίγει δρόμους που δεν ήταν ορατοί πριν. Μέσα από αυτή τη διαδικασία η ζωή γίνεται συμμέτοχος της προσπάθειας και όχι εμπόδιο.

Σημαντικό ρόλο παίζει και η ευγνωμοσύνη. Η ευγνωμοσύνη φέρνει τον άνθρωπο σε επαφή με όσα ήδη έχει δημιουργήσει. Η επαφή αυτή ενισχύει την αίσθηση δύναμης. Όταν το άτομο αναγνωρίζει τις μικρές του επιτυχίες τότε αυξάνεται η εσωτερική του αυτοπεποίθηση. Η αυτοπεποίθηση αυτή δεν γεννιέται από μεγάλες νίκες αλλά από μικρές στιγμές συνέπειας. Κάθε φορά που το άτομο τιμά το βήμα που έκανε, δημιουργεί μέσα του ένα θεμέλιο σταθερότητας.

Τέλος η καθημερινή στάση ζωής που στηρίζει την υλοποίηση χρειάζεται χώρο για ανανέωση. Ο άνθρωπος δεν είναι μηχανή. Χρειάζεται ανάπαυση έμπνευση και στιγμές εσωτερικής σιωπής. Αυτές οι στιγμές δεν είναι αναβολή. Είναι θρέψη. Μέσα από αυτές το άτομο ξαναβρίσκει την εσωτερική του κατεύθυνση. Η πορεία του γίνεται πιο συνειδητή. Η πράξη βρίσκει ρυθμό. Η θέληση αποκτά δύναμη.

Όταν όλα αυτά συναντηθούν τότε η ζωή αρχίζει να μεταμορφώνεται. Η θέληση δεν μένει πια θεωρητική. Γίνεται πραγματικότητα. Το άτομο νιώθει ότι ζει τη δική του πορεία και όχι μια διαδρομή που του επιβλήθηκε από τον φόβο ή την αναβολή. Η πράξη γίνεται τρόπος ύπαρξης. Η καθημερινότητα αποκτά νόημα. Η ζωή γίνεται χώρος δημιουργίας και όχι χώρος αναμονής.

Photo credits to Christin Hume